Ba tháng đầu thai kỳ là giai đoạn vô cùng quan trọng, quyết định nền tảng phát triển ban đầu của thai nhi. Việc thực hiện các xét nghiệm trong 3 tháng đầu thai kỳ giúp bác sĩ đánh giá sức khỏe tổng quát của mẹ, phát hiện sớm nguy cơ tiềm ẩn và sàng lọc các dị tật bẩm sinh ở thai nhi.
Các xét nghiệm tổng quát đánh giá sức khỏe mẹ bầu trong 3 tháng đầu
Ngay từ những tuần đầu mang thai, mẹ bầu sẽ được chỉ định thực hiện các xét nghiệm tổng quát nhằm đánh giá tình trạng sức khỏe hiện tại, phát hiện sớm các vấn đề có thể ảnh hưởng đến thai kỳ.
1.1. Xét nghiệm máu
Xét nghiệm máu là nhóm xét nghiệm quan trọng, cung cấp nhiều thông tin cần thiết cho bác sĩ theo dõi thai kỳ.
- Nhóm máu ABO, Rh
Việc xác định nhóm máu giúp phát hiện sớm trường hợp mẹ có nhóm máu Rh âm tính. Khi đó, bác sĩ sẽ có hướng xử trí phù hợp để phòng ngừa nguy cơ bất đồng nhóm máu mẹ – con, tránh biến chứng nguy hiểm cho thai nhi.
- Công thức máu
Xét nghiệm này giúp kiểm tra tình trạng thiếu máu, thiếu sắt hoặc dấu hiệu nhiễm trùng. Thiếu máu trong thai kỳ nếu không được phát hiện và bổ sung kịp thời có thể ảnh hưởng đến sức khỏe của cả mẹ và bé.
- Đường huyết
Kiểm tra đường huyết giúp phát hiện sớm nguy cơ tiểu đường thai kỳ, từ đó có chế độ theo dõi và dinh dưỡng phù hợp ngay từ đầu.
- Chức năng gan, thận
Đánh giá hoạt động của gan và thận giúp phát hiện sớm các bất thường, đảm bảo cơ thể mẹ đủ điều kiện thích nghi với những thay đổi trong thai kỳ.
1.2. Xét nghiệm nước tiểu
Xét nghiệm nước tiểu giúp bác sĩ kiểm tra:
- Protein niệu: phát hiện sớm nguy cơ tiền sản giật
- Dấu hiệu nhiễm trùng đường tiết niệu – tình trạng thường gặp ở phụ nữ mang thai và có thể gây biến chứng nếu không được điều trị kịp thời
Xét nghiệm sàng lọc dị tật thai nhi trong 3 tháng đầu
Bên cạnh việc đánh giá sức khỏe mẹ, sàng lọc dị tật thai nhi là nội dung không thể thiếu trong giai đoạn tam cá nguyệt đầu tiên.
2.1. Siêu âm đo độ mờ da gáy và khảo sát hình thái học quý I
Thực hiện trong khoảng 11 tuần đến 13 tuần 6 ngày, siêu âm đo độ mờ da gáy giúp bác sĩ đánh giá nguy cơ bất thường nhiễm sắc thể và khảo sát hình thái ban đầu của thai nhi.
2.2. Xét nghiệm Double test
Double test là xét nghiệm máu kết hợp với kết quả siêu âm độ mờ da gáy nhằm đánh giá nguy cơ mắc các hội chứng:
- Down
- Edwards
- Patau
Đây là xét nghiệm sàng lọc phổ biến, giúp mẹ bầu có thêm thông tin quan trọng về nguy cơ dị tật của thai nhi.
2.3. Xét nghiệm NIPT
Xét nghiệm NIPT có thể thực hiện từ tuần thai thứ 9, với độ chính xác cao hơn so với Double test trong sàng lọc dị tật nhiễm sắc thể. NIPT giúp giảm tỷ lệ dương tính giả, hạn chế lo lắng không cần thiết cho mẹ bầu.
Xét nghiệm các bệnh truyền nhiễm cần thiết trong 3 tháng đầu
Trong thai kỳ, một số bệnh truyền nhiễm có thể ảnh hưởng trực tiếp đến sự phát triển của thai nhi nếu mẹ mắc phải trong giai đoạn đầu.
- Viêm gan B
Kiểm tra xem mẹ có mang virus viêm gan B hay không, từ đó có kế hoạch theo dõi và dự phòng lây truyền cho con.
- HIV
Tầm soát HIV sớm giúp bác sĩ đưa ra các biện pháp can thiệp kịp thời nhằm giảm nguy cơ lây truyền từ mẹ sang con.
- Giang mai (TPHA, RPR)
Giang mai nếu không được phát hiện và điều trị có thể gây dị tật thai nhi hoặc biến chứng nghiêm trọng trong thai kỳ.
- Rubella IgG, IgM
Nếu mẹ nhiễm Rubella trong 3 tháng đầu, nguy cơ thai mắc hội chứng Rubella bẩm sinh sẽ tăng cao, ảnh hưởng đến tim, mắt, thính giác của trẻ.
- CMV, Toxoplasma
Đây là các tác nhân gây nhiễm trùng có thể ảnh hưởng đến sự phát triển của thai nhi, cần được sàng lọc sớm để có hướng theo dõi phù hợp.
Vì sao mẹ bầu không nên bỏ qua các xét nghiệm trong 3 tháng đầu thai kỳ?
Ba tháng đầu thai kỳ là giai đoạn nền tảng cho sự phát triển của thai nhi. Trong thời điểm này, nhiều cơ quan quan trọng của bé bắt đầu hình thành, đồng thời cơ thể mẹ bầu cũng có những thay đổi lớn về nội tiết và sức khỏe.
Thông qua các xét nghiệm cần thiết, bác sĩ có thể đánh giá chính xác tình trạng sức khỏe tổng quát của mẹ bầu, phát hiện sớm các vấn đề như thiếu máu, rối loạn đường huyết, viêm nhiễm hoặc bất thường chức năng gan, thận.
Bên cạnh đó, các xét nghiệm và siêu âm sàng lọc trong giai đoạn đầu giúp phát hiện sớm những nguy cơ tiềm ẩn ảnh hưởng đến sự phát triển của thai nhi, đặc biệt là các bất thường nhiễm sắc thể và dị tật bẩm sinh.
Quan trọng hơn, dựa trên kết quả xét nghiệm, bác sĩ có thể xây dựng kế hoạch theo dõi thai kỳ cá nhân hóa cho từng mẹ bầu, bao gồm lịch khám, lịch siêu âm, xét nghiệm bổ sung và tư vấn dinh dưỡng phù hợp với từng giai đoạn phát triển của thai.
Việc thăm khám và xét nghiệm sớm không chỉ là trách nhiệm với thai nhi mà còn là cách mẹ bầu chủ động bảo vệ sức khỏe của chính mình trong suốt hành trình mang thai.
👉 Mẹ bầu có thể đến Phòng khám Sản Phụ Khoa 88B Hà Đông để được bác sĩ trực tiếp thăm khám, tư vấn và thực hiện đầy đủ các xét nghiệm 3 tháng đầu thai kỳ, giúp theo dõi thai kỳ an toàn và an tâm ngay từ giai đoạn đầu nhé!